Коллеги - педагогический журнал Казахстана

Наша библиотека

Главная » Файлы » В помощь учителю » Казахский язык и литература

АШЫҚ САБАҚ 9 А СЫНЫП
2014-06-10, 7:32 PM
Өнегелі отбасы – егеменді елдің ертегі. Қазақ отбасы. 9 сынып

Степногорск қаласы
КММ ОДБММИ №4 мектеп-интернаты
Қазақ тілі және әдебиет мұғалімі: Қайдарова Сара Ермекқызы
Сабақтың тақырыбы: Өнегелі отбасы – егеменді елдің ертегі. Қазақ отбасы
Эпиграф: Отбасында адам бойында асыл қасиеттер жарқырай көрініп қалыптасады. Отанға деген ыстық сезім жақындарына, туған - туысқандарына деген сүйіспеншіліктен басталады. (Н. Назарбаев)
Сабақтың мақсаты:
Білімділік: Қазақ отбасы туралы оқушыларға толық мағлұмат беру. Алған білімдерін пысықтап, теориялық алған ұғымдарын мысалдар арқылы терең меңгерту.
Дамытушылық: грамматикадан алған білімдері жаттығу жұмыстары арқылы дамыту өз бетінше орындау дағдыларын қалыптастыру, топпен жұмыс жүргізу арқылы әр оқушының дербестігін жетілдіру, шығармашылық белсенділігін арттыру.
Тәрбиелік: Отбасын құрметтеуге, ата - анаға көмек көрсетуге баулу.
Сабақтың түрі: жаңа сабақ
Сабақтың әдіс - тәсілдері: сұрақ - жауап, салыстыру, топтастыру, өзіндік ізденіс, талдау.
Көрнекі құралдар: оқулық, слайд, кеспелер
Техникалық құрал: интерактивті тақта
Сабақтың барысы:
Ұйымдастыру кезеңі. Оқушылардың көңіл - күйін жақсартуға арналған сергіту.
Қайырлы күн, әлем!
Қайырлы күн, аспан!
Қайырлы күн, сен!
Қайырлы күн, мен!
Қайырлы күн, мұғалім!
Қайырлы күн, қонақтар!
Үйге берілген тапсырманы тексеру.
І. «Идея себеті» ойыны. « Отбасы мүшелері» деген сөзі бар плакат тақтаға ілінеді. Бұл ойын барысында жұмыс жұппен жүргізіледі. Бұл ауқымы кең, маңызы зор тақырыпты біз 8 сыныпта да өткен болатынбыз. Биылғы жылы да осы тақырып жалғасын тауып отыр. Бүгінгі таңда біздің осы тақырып бойынша 3 сабағымызды өткізіп жатырмыз. Қазір әр жұп отбасы мүшелері жайында атауларды жазып, түсінік береді. Ең алдымен қағазға жазылып, кейіннен плакатқа бекітіледі. (3 - 5 минут)
Отбасы мүшелері
Анықтама берілетін сөздер: әке - шеше, немере, шөбере, жеңге, ағайын, нағашы, жиен.
Әке - шеше, ата - ана - дүниеге ұрпақ әкелген ерлі - зайыпты адамдар.
Немере - ұлдың баласы.
Шөбере – немеренің баласы.
Жеңге – ағаның әйелі.
Ағайын – бірге туған туыстар.
Нағашы – баланың анасының төркіні.
Жиен – қыздың немесе әпке, қарындастан туған бала.
ІІ.«Қатені тап» ойыны.
Қате мәліметпен мәтін ұсынылады. Ол мәтіннен жіберілген қателерді табу керек. Талаптары: ең қарапайым қате және сабақтың тақырыбын ашқаннан кейін қорытындылап табатын қате. (8 - 10 минут)
Қазақ отбасында әкенің орны ерекше емес. Шеше – отбасының тірегі. Отбасы мүшелері әкені тыңдамайды.
Әже – отбасының басшысы, асыраушысы, қамқоршысы. Әкені ана да, балалар да құрметтейді, сыйлайды. Бала әкені ренжіту үшін тәртіпті, еңбекқор, білімді, ұқыпты болуға тырысады. Ана әкені сыйлау арқылы балаларға үлгі көрсетеді. Ананың осы үлгісімен әже әкесін де, үлкендерді де сыйлап, тәрбиелі болып өседі.
Ана – отбасының беріктігін сақтаушы. Ана – отбасы мүшелерінің сыйластығын орнатады, ағайын мен туған - туыстардың қарым - қатынасын сақтамайды. Ана – отбасындағы татулық ұйытқысы. Ананың орны да ерекше. Әке де, балалар да ананы сыйлайды.
Отбасының ең үлкен байлығы – бала. «Шешеге қарап ұл өсер, әкеге қарап қыз өсер» дейді қазақ халқы. Әке мен шешенің жаман үлгісі балаға тәрбие болып табылады. Қазақ отбасындағы тәрбиенің ең бірінші ережесі - әкесін сыйлау, анасын құрметтеу. Бұл – балаға берілетін ең бірінші баға. Ата - анасын сыйлап өткен бала өзгелерді де құрметтеуге үйренеді. Сондықтан орыс балаларын әдептілікке, мейрімділікке, адалдыққа, сыпайылыққа баулыған.
а) Қате мәтінді оқып шығып, тақырыбын анықтап, мәтінге атауын қояды.
ә) Жаңа сөздермен жұмыс. Тақтадағы сөздерді оқып, есте сақтағандарын қағазға жазады.
Тірек – опора
Сыйлау – уважать
Беріктік – сплоченность
Ағайын – родня, сородичи
Орнату – установить
Баулу – воспитывать (8 - 10 мин)
Олармен сөз тіркесі мен сөйлем құраңдар.
ІІ. «Шеңбер» ойыны. Дұрыс мәтін ұсынылады. 1. Жаңа мәтінді оқып шығып, есте қалған сөйлемдерді айтып, мағынасына қарай жаңа сөздерді қоса отырып толықтыру. Тек айтылған сөйлемді қайталауға болмайды.
2. Бір сөйлемге синтаксистік талдау жасау.
Отбасы мүшелері әкені тыңдайды. Әке де, балалар да ананы сыйлайды.
Қазақ отбасы
Қазақ отбасында әкенің орны ерекше. Әке – отбасының тірегі. Отбасы мүшелері әкені тыңдайды.
Әке – отбасының басшысы, асыраушысы, қамқоршысы. Әкені ана да, балалар да құрметтейді, сыйлайды. Бала әкені ренжітпес үшін тәртіпті, еңбекқор, білімді, ұқыпты болуға тырысады. Ана әкені сыйлау арқылы балаларға үлгі көрсетеді. Ананың осы үлгісімен бала әкесін де, үлкендерді де сыйлап, тәрбиелі болып өседі.
Ана – отбасының беріктігін сақтаушы. Ана – отбасы мүшелерінің сыйластығын орнатады, ағайын мен туған - туыстардың қарым - қатынасын сақтайды. Ана – отбасындағы татулық ұйытқысы. Ананың орны да ерекше. Әке де, балалар да ананы сыйлайды.
Отбасының ең үлкен байлығы – бала. «Әкеге қарап ұл өсер, шешеге қарап қыз өсер» дейді қазақ халқы. Әке мен шешенің жақсы үлгісі балаға тәрбие болып табылады. Қазақ отбасындағы тәрбиенің ең бірінші ережесі - әкесін сыйлау, анасын құрметтеу. Бұл – балаға берілетін ең бірінші баға. Ата - анасын сыйлап өткен бала өзгелерді де құрметтеуге үйренеді. Сондықтан қазақ отбасы балаларын әдептілікке, мейрімділікке, адалдыққа, сыпайылыққа баулыған.(10минут)
Ал енді, балалар, мына екі мәтінді салыстырайық Манағы қатесі бар мәтіннен барлық қателерді анықтап таба алдық па? Мына дұрыс мәтінмен салыстырып, қатесін табайық.
Қорытынды:
Плакаттағы отбасы мүшелерін толықтырып, енді қазақ отбасындағы тәрбиеге тоқталсақ.
Сонымен әкенің рөлі қандай? Ананың ше? Солай плакаттағы айтылған ойларды толықтыру.
Осы плакатты модульді аяқтағанша дейін толықтырып отырамыз.
Тест жұмысы
1. Қазақ отбасының тірегі кім?
а) ана ә) әке б) жиен
2. Әке – отбасының несі?
а) басшысы, асыраушысы, қамқоршысы ә) тәрбиешісі, таратушысы
б) бұзушысы, қамқоршысы, ақымағы
3. Бала әкені ренжітпеу үшін қандай болуға тырысады?
а) бұзақы, ақымақ, ақылсыз ә) тәртіпті, білімді, еңбекқор
б) ұқыпты, тәрбиесіз, әдепсіз
4. Ана – отбасының кімі?
а) тыныштығын бұзушысы ә) беріктігін сақтаушысы б) негізгі тірегі
5. Отбасының ең үлкен байлығы....?
а) бала ә) ақша б) байлық
6. «.... қарап ұл өсер,.... қарап қыз өсер» деген мақалды толықтырыңыз.
а) әжеге, атаға ә) ағаға, әпкеге б) әкеге, шешеге
7. Қазақ отбасының тәрбиесінің ең бірінші ережесі қандай?
а) үлкенді сыйламау, оларға қамқорлық көрсету
ә) әкесін сыйлау, анасын құрметтеу б) ата - анаға мейрімділік көрсетпеу
8. Ата - ананы сыйлау, құрметтеу балаға берілетін қандай баға?
а) бірінші ә) ақырғы б) соңғы
9. Қазақ отбасы балаларды неге баулыған?
а) әдептілікке, мейрімділікке ә) бұзақылыққа, ақымақтыққа
б) әдептілікке, тәрбиесіздікке
10. Ағайын мен туған - туыстардың қарым - қатынасын сақтайтын кім?
а) ана ә) бала б) немере
Үйге тапсырма
Деңгейлік тапсырмалар:
ІІІ деңгей.
1. Қазақ отбасы жайлы айтып беріңдер.
2. Мәтіндегі екі жай сөйлемнен себеп - салдар сабақтас құрмалас сөйлем құрастырыңыз. Оған синтаксистік талдау жаса.
ІІ деңгей
1. Мәтінге жоспар құр.
2. Мәтін қанша сөйлемнен тұрады, жай сөйлем қанша, оның қандай түрі екен, құрмалас сөйлем қанша, ол сөйлемдер салалас па, сабақтас па, әлде аралас құрмалас па ажыратады.
І деңгей
«Айрандай ұйыған»(дружный) фразеологизмі бойынша өз отбасың туралы шағын шығарма жаз.
8 сөйлемнен, 7 жай сөйлем. Хабарлы сөйлемдер. Құрмалас сөйлем 1. Ол сабақтас құрмалас сөйлем.
Бағалау
Категория: Казахский язык и литература | Добавил: kaidarova
Просмотров: 1937 | Загрузок: 0 | Комментарии: 3 | Рейтинг: 2.5/2
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]
Понедельник, 2016-12-05, 3:29 AM
Приветствую Вас Гость

Форма входа

Категории раздела

Психология [165]
Педагогика [291]
Математика [775]
Физика [242]
История [335]
Классному руководителю [518]
Русский язык и литература [696]
Физическая культура [200]
Английский язык [408]
Искусство [181]
Родительский совет [14]
Биология [319]
Информатика [365]
Начальная школа [1871]
Мой Казахстан [237]
Технология [126]
Самопознание [170]
Технология труда [49]
Персональная рубрика учителя технологии труда Шукурова Суюнгали Сагинтаевич. Западно-Казахстанская область,Жанибекский район,СОШ имени Т.Жарокова
НВП и ОБЖ [40]
Профессиональное образование [155]
Дошколенок [462]
География [129]
Школьная библиотека [48]
Казахский язык и литература [542]
Химия [33]

Социальные закладк

Поиск

Друзья сайта

Академия сказочных наук

  • Театр.kz

  • Статистика

    Рейтинг@Mail.ru