Коллеги - педагогический журнал Казахстана

Учительские университеты

Главная » Статьи » Школа, как она есть

Қарсылықты бағыныңқылы сабақтас
Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданы Милы аулы «Милы орта мектебі» мм
Кайракбаева Улдай Сагындыковна
Қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі
Қарсылықты бағыныңқылы сабақтас

Мақсаты: сабақтас құрмалас сөйлем туралы оқушылардың білімін тиянақтап, тереңдету. Бірінші жай сөйлемнің баяндауышына қарай қарсылықты бағыныңқылы сабақтас болуын ұғындыру.
Міндеттері:
Білімділік – қарсылықты салалас және қарсылықты бағыныңқылы сабақтастың ұқсастықтарын және өзгешеліктерін меңгерту.
Дамытушылық – түрлі әдістер арқылы оқушылардың ойлау қабілеттерін дамыту, құрмалас сөйлем туралы алған білімдерін жүйелеу, жинақтау.
Тәрбиелік - білімге құштарлыққа тәрбиелеу, тіл құдіретін сезіну білуге, дәстүрімізді қадірлеуге тәрбиелеу.
Типі: аралас сабақ .
Түрі: жаңа сабақ
Әдіскері: сұрақ - жауап, топқа бөлу, салыстыру, талдау, СТО, интербелсенді тақта, слайдтар.
Көрнекілігі: кесте – сызба, семантикалық карта,оқулық.
Пәнаралық байланыс: әдебиет.
Сабақтың барысы.
1.Ұйымдастыру. Оқушылармен амандасу, сабаққа қатысымын
тексеру.
II. Үй жұмысын тексеру.
1.Қандай сөйлем құрмалас сөйлем деп аталады? 2. Қандай сөйлем салалас құрмалас деп аталады? 3. Салаластың неше түрі бар? 4. Қандай сөйлем ыңғайлас салалас сөйлем деп аталады? Олар қалай жасалады? 5. Қандай сөйлем себеп-салдар салалас деп аталады? Олар қалай жасалады?
6. 104-жаттығу ауысша тексеріледі.
III. Жаңа сабақ.
Қарсылықты бағыныңқылы сабақтас. Басыңқыдағы іске бағыныңқыдағы айтылған іс бағыныңқыдағы іске басыңқыдағы іс қарсы қойыла айтылған сабақтасты қарсылықты бағыныңқылы сабақтас дейміз.
Мысалдар Бағыныңқылы баяндауышы Тұлғалық белгісі Сұрауы
Жетпіс жыл өмір сүрсем де, аз секілді білгенім. Шартты
рай -са, да
-се, де қайтсе де?
не етсе де?
Жарысқа түспегені болмаса, анық екен - ған+ы,
- ген+і
болмаса қайткені
не еткені
болмаса?

Оған сөз бергенмен, ертеңіне уәделі жерге келмеді. Есімше -ған,-ген
(-мен) қайткенмен?
Мыңның түсін білгенше, бірдің атын біл. -ған,-ген
(-ша,-ше) қайткенше?
не еткенше?
Күн райының қабағы түйіле түскенше қарамастан, жолға асығыс шықты. -ған+ы+на
-с-(-тан,
-тен
қарамастан қайткеніне
не еткеніне
қарамастан?
Осынша әзірлігі бола тұра, егін оруды кеш бастады. Көсемше -а, -е, -й
тұра қайте, не ете
тұра?
Сабақтың дамыту кезеңі.
а) 107-жаттығу. Қарсылықты салаластың жасалуына талдау жасап, жіктеп жазу. I нұсқада отырған оқушыларға жалғаулықты қарсылықты салаласты, II нұсқада отырған оқушыларға жалғаулықсыз қарсылықты салаласты табуға тапсырма беріледі.
ә) 106-жаттығу. Берілген жай сөйлемдерге қарама –қарсы мәнді жай сөйлем ойлап жазу (Тақтада 2 оқушы орындайды).
б) 108- жаттығу. Ауызша талданады.
Оқушылар берілген тапсырманы өз қалауларымен орындайды.
а) Қарсылықты салалас құрмалас сөйлемді қатыстырып «Ұстаз туралы толғаныс» тақырыбына ойтолғау жазу.
ә) Интербелсенді тақтадан құрмалас сөйлемді теріп жазу.
Әрі сыбызғы үнді нәзік ән құлақта келеді, әрі жүрекке сезім сыйлайды.Күн жауып кетті,- оны елеген ешкім жоқ. Жұмыс та басталып кетті, еңбеккерлер де қызу іске кірісті. Бас болмақ оңай, - бастамақ қиын(мақал). Алыстағы тау жақтан ұлардың үні құлаққа келді. Теңіз тынышталды, бірақ ешнәрсе көрнбейді.
б) Берілген шылауларды қатыстырып қарсылықты салалас сөйлем құраңдар. Алайда, дегенмен, әйтсе де.
Бекіту. Мына сөйлемдерді өзіне сәйкес келетін сөйлеммен сәйкестендіріп көшіріп жаз. Жасау жолын анықта.
1-сөйлем 2-сөйлем Жалғаулықты Жалғаулықсыз
1. Ділмұхамед Қонаевтің дүниеден озғанына біраз уақыт өтті.

2. Қаңтардың он сегізі сайлау өтті,

3. Сол әжем қазір тоқсанға келді,

4. Екі көзі бұлаудай,- алайда жасым 18-ге толмағандықтан қатыса алмадым.

дегенмен кәріліктің нышаны сезілмейді.

даусын шығарған жоқ,

бірақ халық өзінің ардақты басшысын ұмытпайды.
Қорыту. Мына сөйлемдер қай салаласқа лайықты?
Мысалдар Салаластың түрлері
Сөзі мылтықтың оғындай еді,
сондықтан қатты ашуланды.
Бабамнан қалған асыл бар: ол- мынау жатқан өткелдер.
Жалғыз-ақ мынаны ұқ: мектеп өндіріс орыны емес.
Жаны да, денесі де қатты азап шекті, бірақ сонда да тоқтаған жоқ.
Менің артымнан бір қыз туады да, әке-шешем атын Балтуған қояды.
Бірер сөйлемін аударды да, ар жағын өзі алып кетті.

Түсіндірмелі салалас

Қарсылықты салалас

Себеп – салдар салалас

Ыңғайлас салалас
Бағалау. Оқушылар ауызша берген жауаптары мен жазба жұмыстарды орындауына орай бағаланады.
Үйге тапсырма: 109-жаттығу; қарсылықты салалас құрмалас сөйлемге мысалдар жазу.
Категория: Школа, как она есть | Добавил: Айару9167 (2016-01-22) | Автор: Улдай
Просмотров: 291 | Теги: Кайракбаева.Сагындыковна | Рейтинг: 0.0/0
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]
Среда, 2016-12-07, 11:35 AM
Приветствую Вас Гость

Форма входа

Категории раздела

Школа, как она есть [588]
Рассказ об интересных школах республики, об их опыте
Семиречье - взгляд сквозь годы [22]
История Семиречья
Великая Отечественная [166]
Личности [113]
Великие педагоги [30]
Юмор, анекдоты, школьные ляпы [17]
2007 год - год русского языка [13]
Дайджест прессы [174]
Конкурс юных сказочников [40]
Сказки, присланные на Международный конкурс юных сказочников
Клуб любителей поэзии [76]
Биографии и стихи известных поэтов
Профессиональное образование [373]
Из дальних странствий возвратясь [10]
Наш календарь [41]
Российская история
Школа: взгляд сквозь годы [41]
Многоточие. Газета для добрых и неравнодушных людей [21]
Творческая мастерская [589]
Если у Вас интересный, необычный проект - вас сюда.
Творческие проекты учащихся [192]
Пионерский клуб [16]
Истории из пионерского детства
Стихи о школе [77]
В помощь учителю [20725]
Материалы в помощь учителям-предметникам
Игротека [123]
Игры подвижные, на молодежных вечерах, на смекалку и сообразительность, словом, все, что интересны детям и взрослым.
Английский клуб [181]
Диспут-клуб [14]

Социальные закладк

Поиск

Друзья сайта

Академия сказочных наук

  • Театр.kz

  • Статистика

    Рейтинг@Mail.ru