Коллеги - педагогический журнал Казахстана

Учительские университеты

Главная » Статьи » В помощь учителю » Казахский язык и литература

Сайыс: «Сөз мәйегі- мақал- мәтел»
Сайыс: «Сөз мәйегі- мақал- мәтел» 
Мақсаты: мақал-мәтелдер қазақтың қысқа әрі нұсқа даналығы , өмірден түйген қорытындысы , тұрмыс айнасы екеніне көздерін жеткізу, орынды пайдалана білуге үйрету.
Пәнаралық байланыс: қазақ тілі мен әдебиет, орыс тілі, сурет.
Көрнекілігі: мақал-мәтелдер жинағы, суреттер,флипчарт. 
Түрі:сайыс 
Сайыстың барысы: 
Ұйымдастыру кезеңі 
- Бүгінгі сайыстың жақсы өтуіне тілектеспіз.Сайыстың алдында тіл туралы белгілі адамдардың айтқан сөздерін еске түсірейік. 
Шыңғыс Айтматов: «Тіл жоқ жерде, ұлт жоқ.» 
Максим Горький: «Тіл аспап сияқты,оны жақсы білу керек,оны меңгеру керек.» 
Бауыржан Момышұлы: «Тіл дегеніміз-қай халықтың болмасын,кешегі,бүгінгі ғана емес, ертеңгі де тағдыры.» 
Махмұт Қашқари: «Игі істің басы-тіл, тәрбие басы-тіл.» 
Нұрсұлтан Назарбаев: «Тілден артық қазына жоқ,тілден артық қасиет жоқ.» 
Ал енді сайысымызды бастайық. 
І.Үй тапсырмасын тексеру 
Шарты:Топтың атын және ұранын дайындап келу. 
Жүргізуші: Сайысымызды бастамас бұрын , үй тапсырмасын тексерейік.Әр топқа топтың атын , ұранын дайындап келу тапсырылған. 
І топ «Бәйтерек». Ұраны:Биікке қалықтаймыз, 
Ізденуден жалықпаймыз! 
ІІ топ «Бәйге». Ұраны : Бәйгеде алда болу арманымыз, 
Жетуге соған тырысамыз ! 
ІІІ топ «Алғырлар». Ұраны : Алғырлар деп ұрандап, 
Өмірде біз келеміз жарқылдап! 
ІІ. Сұрақ-жауап сайысы. 
Шарты: Қойылған сұрақтарға тез жауап беру. 
- Мақал-мәтелдер деген не? 
- Мақал-мәтелдердің адам тәрбиелеудегі ролі қандай? 
- Мақал-мәтелдердің тақырыптары қандай? 
- Мақал-мәтелдер нені сынайды? 
- Мақал-мәтелдердің көлемі қандай? 
- Мақал-мәтелдер қалай айтылады? 
- Мақал-мәтелдер қалай таралған? 
- Мақал-мәтелдерді кім шығарады?
ІІІ. Білгіштер сайысы. 
Шарты : Кім қанша мақал айтса , сонша фишка алады.
ІҮ.Аудармашылар сайысы. 
Шарты: Берілген мақал-мәтелдерді орыс тіліне аудару. (Әр дұрыс жауапқа бір фишка беріледі.) 
Тазалық- денсаулық кепілі . (Чистота –залог здоровья.) 
Еңбек оздырады. (Труд прославляет.) 
Не ексең, соны орасың .( Что посеешь ,то и пожнешь.) 
Отан - оттан да ыстық. (Родина –жарче огня.) 
Оқу –білім бұлағы, білім- өмір шырағы. (Учение- родник знаний,знание - лучик жизни.) 
Отансыз адам ормансыз бұлбұл.(Человек без Родины, что соловей без леса.)
Ү.Мақалдың жалғасын тап: 
Шарты: Көп нүктенің орнына керекті сөздің баламасын қазақ, орыс және ағылшын тілінде табу. (Әр дұрыс жауапқа екі фишка беріледі.) 
………. – инемен құдық қазғандай. (оқу, учеба,study) 
Оқусыз ……. жоқ , білімсіз күнің жоқ. (білім, знание,knowledge) 
Ашу дұшпан, ақыл - ……… (дос,друг,friend) 
Не имей сто рублей, а имей сто ………(друзей,досың, friends) 
Білекті бірді жығады , білімді ….. жығады. .(мыңды,тысяч,thousand) 
Учение –……. ,а не ученье- тьма. (свет,жарық,light)
ҮІ. Берілген мақал-мәтелдерді дұрыс құрастыру. 
(Әр дұрыс жауапқа бір фишка беріледі.) 
Бұрысы 
1.Құрмет, тілге ,құрмет-елге. 
2. Жерде, тіл ,жоқ ұлт, жоқ. 
3. Тас жарады,тас, тіл жармаса, бас ж 
1.Тілін біл,жеті түрлі, жеті жұрттың, білім біл. 
2.Ұяда, ұшқанда ,соны іледі, не көрсе 
3. Мектеп, білім- теңіз кеме . 
1.Мыңды жығады ,білекті ,жығады , бірді, білімді. 
2.Ыстық ,отан , оттан да. 
3.Жау алмайды, досы көпті ,ақылы көпті дау алмайды.
Дұрысы 
1.Тілге құрмет-елге құрмет. 
2.Тіл жоқ жерде – ұлт жоқ. 
3.Тіл тас жарады,тас жармаса, бас жарады.
1..Жеті жұрттың тілін біл,жеті түрлі білім біл. 
2.Ұяда не көрсе, ұшқанда соны іледі. 
3.Білім- теңіз, мектеп- кеме .
1.Білекті бірді жығады , білімді мыңды жығады 
2.Отан - оттан да ыстық. 
3.Досы көпті жау алмайды,ақылы көпті дау алмайды.
ҮІІ. Сурет сайысы. 
Шарты : 1.Берілген мақал-мәтелдер бойынша сурет салу. 
2.Сурет бойынша мақал-мәтелдің мазмұнын ашу. 
(Әр дұрыс жауапқа бір фишка беріледі.) 
Адам досымен мықты, ағаш тамырымен мықты. 
Білім-өмір шырағы. 
Білім- теңіз, мектеп- кеме.
ҮІІІ. Қорытынды. (толғаныс)
 Бүгінгі сабаққа жақсы, белсенді қатыстыңыздар.
"Біле бер, қанша білсең, тағы тіле,
Жетерсің мақсатыңа біле-біле"-деп Жүсіп Баласағұн айтқандай бүгін біз өз мақсатымызға жеттік деп ойлаймын.
Осымен сайысымыз аяқталады.Сөзді қазылар алқасына береміз.
Айгүл ОСПАНОВА,
Петропавл темір жол көлігі
колледжінің қазақ тілі мен әдебиеті
пәндерінің мұғалімі.
Категория: Казахский язык и литература | Добавил: ospanova79 (2015-10-15)
Просмотров: 189 | Комментарии: 3 | Рейтинг: 0.0/0
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]
Вторник, 2016-12-06, 8:57 PM
Приветствую Вас Гость

Форма входа

Категории раздела

Русский язык и литература [1474]
Школьный психолог [501]
История [695]
Опыт [471]
Научная кафедра [216]
Воспитание души [216]
Мастер-класс [205]
Семья и школа [173]
Компьютер-бум [247]
Английский язык [769]
Великие открытия [17]
Университет здоровья [127]
Математика [1137]
Химия [374]
Классному руководителю [622]
Биология [577]
Думаем, размышляем, спорим [89]
Казахский язык и литература [1762]
Краеведение [92]
Начальная школа [3903]
Беседы у самовара [15]
Мировая художественная культура [38]
Новые технологии в обучении [352]
Сельская школа [70]
Профильное обучение [68]
Демократизация и школа [23]
Физика [289]
Экология [179]
Дошколенок [1484]
Особые дети [271]
Общество семи муз [56]
Школа и искусство
Уроки музыки [612]
Авторские разработки учителя музыки СШ № 1 г. Алматы Арман Исабековой
География [440]
Мой Казахстан [227]
Школьный театр [66]
Внеклассные мероприятия [1154]
Начальная военная подготовка, гражданская оборона, основы безопасности жизнедеятельности [72]
ИЗО и черчение [212]
Физическая культура [514]
Немецкий язык [51]
Технология [280]
Самопознание [379]
Профессиональное образование [100]
Школьная библиотека [73]
Летний лагерь [13]
Дополнительное образование [8]
Педагогические программы [2]

Социальные закладк

Поиск

Друзья сайта

Академия сказочных наук

  • Театр.kz

  • Статистика

    Рейтинг@Mail.ru